FAUVISME en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst met als leider Matisse

FAUVISME en Fauvisten kunstenaars: kenmerken, betekenis en definities van de Fauvistische kunststijl, kernachtig beschreven door Jacob Bendien als moderne kunststroming; selectie, redactie: Fons Heijnsbroek 2003/11

* klik in de tekst-citaten op een cijfer om verschillende Fauvistische kunst-afbeeldingen uit het Fauvisme rechts aan de pagina te zien verschijnen
** voor verdere informatie over het Fauvisme en de Fauvistische kunst, zie de geselecteerde links, onder aan de pagina

* CONSTRUCTIVISME
Lissitsky, Tatlin, Gabo
e.a.
* KUBISME
Picasso, Braque, Léger
e.a.
* DADA / DADAISME
Tzara, Arp, Schwitters
e.a.
* ELEMENTARISME
Theo van Doesburg, als enige kunstenaar
* EXPRESSIONISME
Nolde, Kirchner, Heckel
e.a.
* FAUVISME
Matisse, Derain, Marquet
e.a.
* FUTURISME
Marinetti, Carra, Severini
e.a.
* IMPRESSIONISME
Monet, Renoir, Degas
e.a.
* NEOCLASSICISME
Herbin, Schols, Mense e.a.
* DE STIJL / NEOPLASTICISME
Mondriaan, Van Doesburg e.a.
* NIEUWE ZAKELIJKHEID
Kanoldt, Willink, Koch e.a.
* PURISME
Léger, Ozenfant, Jeanneret
* SUPREMATISME
Malevich, Popova e.a.
* SURREALISME
Breton, Dali, Miro, Magritte e.a.
* VERISME
Otto Dix, Grosz e.a.


naar Home





Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst met leider Henri Matisse, door Jacob Bendien:

- "Het Fauvisme (25, 68, 69) is de eerste richting die het zwaartepunt van de voorstelling naar het schilderen zelf, naar het lijnen- en kleurenspel verlegde en is hierdoor een van de baanbrekende richtingen geweest in de moderne schilderkunst."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "Matisse (25) gaat zelfs zover met te zeggen: 'Bij het bekijken van een schilderij moet men vergeten wat het voorstelt'. Waar het op aankomt is alleen de kwaliteit van het sentiment, zoals zich dit in het spel van de middelen uitdrukt."
* kenmerken, feiten en betekenis van het Franse Fauvisme als moderne kunststroming - inclusief de Fauvistische kunst van de Fauvisten kunstenaars als Matisse - door Jacob Bendien


- "Voor een Fauve moet een schilderij niet alleen de heerlijkheid van het leven tot uitdrukking brengen maar het moet tevens op zichzelf een sieraad zijn in elke omgeving. Liefst ook bij elke behoorlijke belichting, en zowel van dichtbij als op grote afstand."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "Het Fauvisme is de voortzetting van het Impressionisme. De lichte vrijheid en blijmoedigheid die we zo dikwijls in impressionistische kunst aantreffen (41) vinden we ook in het Fauvisme, maar dan in nog hogere mate. Deze eigenschappen zijn door het Expressionisme en het Cubisme wel zeer miskend. Het zware Expressionisme ziet hierin slechts - en niet geheel ten onrechte - gebrek aan ernst, het strenge Cubisme eerder bandeloosheid."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "De Fauves zoeken geen laatste waarheden zoals bijvoorbeeld (9) de Neo-plastici (Mondriaan en Van Doesburg, f.h.) en de Expressionisten, maar zij willen slechts schilderijen scheppen die het leven vermooien en veraangenamen."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "Zij houden van orde die ons helpt het leven gemakkelijk te genieten, maar niet van orde zoals die van het Kubisme onder andere, die ons dwingt alles op een bepaalde manier te bezien… .Zij schilderen alleen om het genot van het schilderen zelf."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "In tegenstelling tot het Impressionisme (41) dat slechts arrangeert, wil het Fauvisme componeren. Toch gaan ook de Fauves uit van de werkelijkheid. Zowel de Fauve als de Cubist verwerken haar niet alleen schilderkunstig maar bezien haar ook als zodanig. 'Ik kan niet onderscheiden tussen het gevoel dat ik heb van het leven en de wijze waarop ik het weergeef', zegt Matisse."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "Maar toch heeft de Fauve natuurgevoel, de Cubist niet. Voor beiden bestaat de werkelijkheid alleen uit schilderkunstige elementen; voor de Cubist echter alleen uit elementen die door de geest geconstrueerd kunnen worden, zoals kubussen, kegels, geometrische vlakken enz, maar voor de Fauve uit elementen die tegelijk zijn zinnelijke liefde voor de natuur tot uitdrukking brengen."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "De Fauve is een echte levensgenieter. Hij ziet het leven als een groot festijn. In zijn uitbeelding stoort de Fauve zich niet aan de realiteit van de afzonderlijke dingen, maar geeft ze in het schilderij de kleur en de vorm die door de compositie wordt vereist. De dingen hebben slechts waarde als klank in de muzikale compositie van het geheel, als moment in de zich ontwikkelende melodie."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "Wanneer in een schilderij een paard dat daar is aangebracht, in plaats van grauw zoals het in de werkelijkheid toevallig is, terwille van de compositie om een blauwe of groene kleur vraagt, dan zal de Fauve het zonder het minste gewetensbezwaar in deze kleur schilderen."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "De Fauve vindt het evenmin noodzakelijk dat de kleur van een voorwerp precies op de plaats geschilderd wordt waar ook zijn vorm zich bevindt. Als de compositie het verlangt schildert hij de kleur tot ver buiten de contour. Zo Dufy bijvoorbeeld. Dit verhoogt de luchtige losheid van het schilderij."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "Noemden we de expressionistische kunst dikwijls christelijk, de kunst van de Fauve is altijd heidens... .Wat hun verfijnde smaak bekoort, interesseert hen. Bloeiend vrouwennaakt, zuidelijke zonnige landschappen, rustig diepblauwe zeegezichten zijn hun geliefkoosde onderwerpen."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "De Fauves beschouwen hun onderwerpen met voorzichtig genietende objectiviteit. Lijnen in de natuur zijn voor hen dan ook dikwijls verstandslijnen, die echter met uiterste gevoeligheid op het schilderij worden aangewend en gevoelig, spontaan voorgedragen. In deze voordracht komt het handschrift van de kunstenaar zo volledig tot uiting als bij geen enkele andere richting het geval is (zie de achtergrond van 25)."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "Het is of de Fauve zijn eigen gevoelsuitstorting met welgevallen beziet, of hij nog eens beschouwend geniet van zijn genieten (68)."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "De kleuren worden meestal tot zo helder en éclatant mogelijke schoonheid gebracht. Deze schoonheid bij de Fauve is echter van geheel andere aard dan die van de kleuren in de natuur. Matisse verklaart nadrukkelijk dat hij met de natuur niet wil wedijveren in het produceren van licht… .Wanneer dit zijn bedoeling was, dan zou hij een lamp achter zijn schilderijen plaatsen."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "De fauvistische vormgeving is groot, rustig, duidelijk en dikwijls geheel of nagenoeg geheel vlak, om de werking op de toeschouwer niet te versnipperen of te vervagen maar zo doordringend mogelijk te maken."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "De ruimte in fauvistische schilderijen is leeg; zij is symbolische ruimte, wijdheid van gevoel. Deze ruimte wordt meestal door ijle, heldere neutrale kleuren weergegeven. Soms ook worden delen van het schilderij onbeschilderd gelaten… .In deze ijle ruimte nu zijn de dikwijls massale kleurvlakken en sterk levende lijnen aangebracht en dringen met intense kracht diep in ons gevoel door, zonder ons evenwel in een zware greep gevangen te houden."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "De Fauves hebben een voorliefde voor sterke en rijk-gevariëerde contrasten, zowel in kleur als in lijn en wijze van vlakvulling (25, 70). Wanneer Matisse (70) een liggend naakt schildert tegen een achtergrond van verticaal gestreept behang, dan is de vrouw voor hem niet zozeer een psychologisch probleem, maar een ritmisch golven van passieve horizontale lijnen tegen de rechte staande strepen van de achtergrond."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "Psychologie, perspectief, modelé, constructie komen op de tweede plaats (68, 70). Vooraan staan ritme, cadans, kleuren-combinatie en lijnenspel. Het deinen van het ritme is deze levensgenieters liever dan moeizame constructies of psychologische studies."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "De Fauve is een van de weinige schilders, voor wie het begrip decoratief geen afkeuring inhoudt. Integendeel hij vindt het de hoogste lof die een schilderij ten deel kan vallen… ,maar voor hem betekent decoratief evenzeer een intrinsieke luister in zich zelf, zodat het schilderij in welk milieu ook geplaatst door zijn eenvoud en zijn kracht en door zijn rust en grootheid zijn eigen schoonheid steeds bewaart."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "De schoonheid van fauvistische kunst wordt - we zagen dit reeds - niet door de voorstelling gewekt of door hetgeen we achter het schilderij hebben te denken, maar door de directe werking van het gehele schilderij als zodanig, evenals bij een luxe voorwerp zoals een Perzisch tapijt of een edelsteen."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "Het schilderij moet ons volgens de Fauves geluk schenken; het moet bevrijdend op ons inwerken. Daarom moet het niet nodig zijn dat de toeschouwer het bestudeert of analyseert, 'hetgeen zijn geest tegenhoudt', zoals Matisse zich uitdrukt. Elders zegt hij dat het schilderij de toeschouwer moet 'vasthouden zonder hem tegen te houden'."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien


- "Het Fauvisme is een zuiver esthetische richting, die zich om levensvragen die buiten het gebied van de esthetica liggen niet in het minst bekommert. Het is l'art pour l'art in de engst toegespitste betekenis van het woord."
* Fauvisme en Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst: de moderne Franse kunststroming met leider Matisse en kunstenaars Derain, de Vlaeminck en Dufy - door Jacob Bendien



Aanvullende websites over Fauvisme en de Fauvisten kunstenaars: kenmerken en betekenis van de Fauvistische kunst met hun leider Matisse

Nederlandstalig

- beschrijving van het Franse Fauvisme op de Nederlandse Wikipedia, met veel links naar Fauve-kunstenaars, zoals Matisse

- vroege tekst van Henri Matisse van 1908; over zijn fauvistische schilderkunst

Engelstalig:

- Henry Matisse, his artist quotes on painting and Fauvism, in English