bezoek aan museum Schloss Moyland

en de kunstverzameling van de gebroeders Van der Grinten

verslag en tips van Els Bannenberg


Deze gegevens zijn gebaseerd op gegevens uit 2001. Voor recentere reisinformatie kun je http://www.9292ov.nl raadplegen.

Museum KleveTip heenreis: neem de trein naar Nijmegen en de bus naar Kleve (D). Betalen kan gewoon met een strippenkaart, al weten ze niet hoeveel het kost. Van Nijmegen naar Moyland kost 7 strippen volgens de Duitse chauffeur.
Bus 58 gaat rechtstreeks naar Kleve (station) en vertrekt ongeveer om 12.00 uur.. Andere bussen die op andere tijden rijden zijn: 6 en 80. Maar hierbij moet men in Beek overstappen op 58 omdat deze niet op alle ritten doorrijdt naar Nijmegen. De haltes liggen niet bij elkaar maar wel vlak bij elkaar omdat het centrum van Beek niet zo groot is.
Van Kleve station naar Moyland met bus 44 (naar Kalkar). De halte Schloss Moyland ligt vlak bij de inrit naar het kasteel, dus van de provinciale weg af. Dat kasteel ben je dan net gepasseerd en heb je al gezien.

Tips terugreis: Moyland – Kleve. Op .28 of .31 van elk uur. Dit wisselt een beetje. Er is één bus per uur! De halte ligt vlak bij de uitrit van het kasteel. Van Kleve naar Nijmegen rijdt er ook een bus om het uur. Die van 17.00 uur gaat rechtstreeks naar Nijmegen. Bij die van 16.00 en 18.00 uur moet je in Beek overstappen op 6 of 80.
Het is een mooie rit. Van Nijmegen tot Kleve rijd je onder langs een stuwwal uit de laatste ijstijd. Er komen veel Nederlandse straatnamen voor in de streek. Ook de mensen hebben geen probleem met Nederlands spreken.

Vlak voor Kleve passeer je een pas gerestaureerde tuin van een voormalig Kurort met een schitterend uitzicht. Het gebouw dat er bij staat was vroeger een hotel en is nu een museum en heeft ook en nieuwe aanbouw. Dit kleine museum is ook de moeite waard. Er is een mooie collectie ingetogen werk van Ewald Mataré, een beeldhouwer uit de jaren dertig en veertig die getroffen werd door een 'Berufsverbot' onder de nazi-tijd. Hij was de leermeester van Joseph Beuys. Van Beuys zelf is er ook werk.
In het cafetaria hebben ze heerlijk gebak. Voor wie met openbaar vervoer gaat is ook een bezoek aan dit kleine museum niet aan te raden als men tenminste nog naar museum Schloss Moyland gaat, want dat redt men niet met de tijd op één kunstdag.

Schloss Moyland is een oud waterslot (kasteel omringd door een gracht) dat vele malen gerenoveerd is en aangepast aan de eisen van de betreffende tijd. De laatste verbouwing was in de 19e eeuw. Op het eind van WO2 is het nagenoeg weggevaagd. Pas in de jaren ‘90 is het weer gerestaureerd naar de 19e eeuwse vorm. Het heeft wel iets weg van de Efteling. Er hebben verschillende kunstenaars met beeldhouwwerken in en aan de gevel meegewerkt, als ook aan de glas-in-loodramen.
Ook is er weer een oude tuin bij aangelegd zoals die er in de 17e eeuw moet zijn geweest. De kruidentuin is aangelegd naar de inhoud van bepaalde kruidenboeken, o.a. die van Hildegard von Bingen.



De gebroeders Van der Grinten begonnen als tieners kunst te verzamelen nadat ze hun eerste schilderij hadden gekocht waarop een klasgenoot stond. Op advies van een bevriende schilder beperkten ze zich tot een paar kunstenaars uit de streek die ze volgden totdat ze die niet meer konden betalen, zoals met de kunst van Joseph Beuys. Van hem hebben ze veel vroeg werk, voornamelijk tekeningen.

Voor een paar van deze kunstenaars zijn aparte kamers in het museum ingericht.
Van andere kunstenaars (Mataré, Heerig ) hebben ze veel schetsontwerpen, modellen, maquettes verzameld. Het is erg interessant om die dingen te zien als je het werk waarvoor ze gemaakt zijn al een paar maal ergens anders hebt gezien. (zoals Heerig in museum Insel Hombroich, Mataré in Kleve). Verder valt op hoe weinig we in Nederland weten van Duitse kunstenaars uit het midden van de 20e eeuw en hoe mooi die kunst is.

De twee broers verzamelden ongelofelijk veel. Op zolder is een collectie Jugendstil tegels te vinden en een ansichtkaarten verzameling die ik de eerste keer niet eens had gevonden. Het meest fascinerende is wel de gang links en rechts vlak na de entree. Daar hangen de wanden helemaal vol met kleine schilderijen en grafiekjes die ze links en rechts op vlooienmarkten en veilingen en zo bij elkaar hebben gescharreld. Allerlei stijlen en technieken door elkaar zonder hiërarchie! Het enige criterium was kwaliteit. Namen staan er niet bij maar je kunt die wel opzoeken in een map.

In de kelder staan bustes, beelden, keramiek en zomeer. Een enorme leeuw van keramiek domineert daar een zaal. Ze zagen die in Brussel bij een antiquair en wisten meteen wie hem gemaakt had. Deze 19e eeuwse kunstenaar zou kort daarna een come-back maken op een tentoonstelling en dat wisten zij. Met alle mogelijke moeite hebben ze fondsen bij elkaar gebedeld om hem te kopen voordat de verkoper wijzer zou zijn geworden.
Tip: er is een zelfbedieningsrestaurant voor het onderbreken van uw museum bezoek, en tussen de middag wordt er warm eten geserveerd. Ook hier hangt allemaal kunst tegen de muur. In de schuren op de voorhof zijn wisselexposities te zien.

Mocht dit culturele uitstapje bevallen dan kan ik als tip ook ook ten zeerste museum Insel Hombroich aan bevelen voor een bezoek; dat ligt tussen Düsseldorf en Neuss in. Het is alleen vanuit de Randstad erg moeilijk met openbaar vervoer te bereiken. Het kost meer dan een halve dag, als je geluk hebt met de aansluitingen. Daardom moet je wel haast met een auto gaan. Er zijn ook wel eens culturele busreizen naar toe, bijvoorbeeld georganiseerd door “De Gouden Engel”. Die starten dan in Nijmegen of Arnhem. Zie www.goudenengel.nl

©Els Bannenberg 26-01-01, bijgewerkt per 13-05-2003

r de home-page" border="1" class="omlijn">

');